Najveće postrojenje za preradu sirove nafte u Saudijskoj Arabiji oštećeno je u napadu dronovima u ponedeljak, tvrde analitičari otvorenih izvora koji su analizirali satelitske snimke, kao i jedan zvaničnik iz zemalja Persijskog zaliva na kojeg se poziva Volstrit džornal.
Na snimcima koji kruže internetom vidi se veliki stub dima koji se uzdiže iz kompleksa Abkaik, kao i tragovi požara i vidljiva oštećenja na pojedinim delovima postrojenja.
Odgovornost za napad preuzeli su jemenski Huti. Njihov vojni portparol Jahja Sari izjavio je na platformi Iks da su izvedeni udari na „ciljeve i osetljive tačke u lancu snabdevanja i transporta sirove nafte iz istočne Saudijske Arabije prema luci Janbu“.
Iako Sari nije pomenuo naziv postrojenja, opis odgovara kompleksu Abkaik, ključnom čvorištu koje povezuje naftna polja na istoku Saudijske Arabije sa izvoznim terminalom na Crvenom moru u Janbuu.
Saudijska Arabija je potvrdila da je njena naftna infrastruktura u Istočnoj provinciji bila meta napada i za njega okrivila proiranske milicije iz Iraka. Volstrit džornal, pozivajući se na zvaničnika iz Persijskog zaliva, navodi da je kompleks Abkaik pretrpeo samo manja oštećenja.
Kompleks Abkaik, koji se nalazi u Istočnoj provinciji, najveće je postrojenje na svetu za stabilizaciju sirove nafte i priprema oko pet odsto ukupne svetske proizvodnje sirove nafte za transport. Nafta se preko naftovoda Istok-Zapad transportuje do Janbua, odakle se isporučuje Evropi preko Sueckog kanala ili Aziji preko moreuza Bab el Mandeb.
Prema analizi agencije Rojters o izvoznim rutama u Persijskom zalivu, naftovod Istok-Zapad predstavlja glavnu alternativu Rijada Ormuskom moreuzu. Svaki prekid saobraćaja na toj ruti dodatno bi ograničio izvozne mogućnosti Saudijske Arabije i mogao da izvrši dodatni pritisak na globalno snabdevanje naftom.
Ovaj napad predstavlja novu eskalaciju kampanje Huta protiv saudijske energetske infrastrukture. Ta grupa tvrdi da se sveti zbog nedavnih saudijskih vazdušnih udara u Jemenu i zapretila je blokadom Saudijske Arabije nakon što je Rijad obnovio vojne operacije protiv njihovih položaja.
Napad dolazi u trenutku šireg regionalnog sukoba koji uključuje Iran, Izrael i Sjedinjene Američke Države, dok grupe povezane sa Iranom sve češće napadaju američke saveznike i energetsku infrastrukturu širom Bliskog istoka.
Prema navodima agencije Asošijeted pres, zvaničnici zemalja Persijskog zaliva privatno su se žalili da administracija Donalda Trampa nije unapred upozorila saveznike na američko-izraelski napad na Iran u februaru, čime su države Zaliva ostale izložene mogućoj odmazdi. Oni navodno smatraju da su američki vojni resursi bili prvenstveno usmereni na zaštitu američkih i izraelskih interesa, dok su partneri iz Persijskog zaliva ostali ranjivi.
Nulta Tačka/RT
