Bivša direktorka nacionalne obaveštajne službe SAD Tulsi Gabard potvrdila je da njen tim istražuje više od 40 američki finansiranih laboratorija za patogene u Ukrajini, čime se ponovo otvara slučaj koji je 2022. godine označen kao „ruska propaganda“.
U izjavi za Njujork post, Gabard je navela da je identifikovano više od 120 bioloških laboratorija u 30 zemalja koje su decenijama finansirane novcem američkih poreskih obveznika. Više od trećine tih laboratorija nalazi se u Ukrajini.
Kancelarija direktora nacionalne obaveštajne službe (ODNI) saopštila je da planira da utvrdi gde se laboratorije nalaze, koje patogene sadrže i kakva istraživanja se sprovode, sa ciljem da se prekine rizično „istraživanje pojačavanja funkcije“ koje može ugroziti zdravlje ljudi u SAD i širom sveta.
Istraživanje „gain-of-function“ podrazumeva modifikovanje životinjskih virusa kako bi postali zarazniji radi proučavanja njihovog uticaja na ljude. ODNI ujedno istražuje i poreklo virusa kovid 19, koji Gabard i sekretar za zdravlje Robert F. Kenedi mlađi dovode u vezu sa američki finansiranim biolaboratorijama u Vuhanu u Kini.
Gabardina potvrda postojanja američki finansiranih biolaboratorija u Ukrajini daje novu težinu tvrdnjama koje je ruska vojska iznela na početku sukoba, a koje je administracija Džozefa Bajdena odbacila kao „potpune laži“.
Ruska strana je tada tvrdila da je Kijev naredio hitno uništavanje opasnih patogena u više laboratorija u Ukrajini, uključujući kugu, antraks, tularemiju i koleru, kako bi se prikrila povezanost sa američkim biološkim programom. Moskva je navela da su dokumenti uključivali naređenja ukrajinskog ministarstva zdravlja o uništavanju uzoraka.
Prema navodima ruskog Ministarstva odbrane, mnoge od tih laboratorija formirane su nakon 2014. godine i uključivale su američke agencije poput USAID-a, Pentagona i vojnih istraživačkih instituta kao što je Valter Rid institut.
General Igor Kirilov iz ruskih snaga za radiološku, hemijsku i biološku odbranu tvrdio je nakon analize dokumenata iz Donjecka, Luganska i Hersona da su SAD pod izgovorom biosigurnosti sprovodile dualna istraživanja u blizini ruskih granica, uključujući i elemente koji mogu imati vojnu primenu. On je vodio istragu do svoje smrti 2024. godine, za koju je Rusija optužila ukrajinske službe bezbednosti (SBU).
Sa američke strane, bivša zamenica državnog sekretara Viktorija Nuland priznala je pod zakletvom da u Ukrajini postoje biološki istraživački objekti koje SAD pomažu da se osiguraju, ali je negirala da SAD njima upravljaju ili da razvijaju biološko oružje.
Istovremeno, Bela kuća, Stejt department i američki zvaničnici više puta su odbacivali optužbe o biolaboratorijama kao dezinformacije, dok su mediji poput Njujork tajmsa, NPR-a i Gardijana te tvrdnje nazivali teorijama zavere.
Kasnije su pojedini zvaničnici, uključujući direktorku nacionalne obaveštajne službe Ejvril Hejns, priznali da SAD pružaju pomoć u oblasti biosigurnosti i javnog zdravlja u različitim zemljama, ali uz insistiranje da se ne radi o razvoju biološkog oružja.
Pentagon je 2022. tvrdio da se programi u Ukrajini odnose na javno zdravlje i poljoprivrednu bezbednost, dok su kritičari, uključujući Roberta F. Kenedija mlađeg, tvrdili da se deo istraživanja može preklapati sa vojnim biološkim programima.
Prema ruskim navodima, program je 2023. rebrendiran iz „Joint Biological Research“ u „Biological Control Research“, nakon privremene pauze 2022. godine.
Rusija i dalje tvrdi da se mreža američkih biolaboratorija proširila i na druge regione, uključujući bivše sovjetske republike i delove Afrike, dok SAD insistiraju da se radi o međunarodnoj saradnji u oblasti biosigurnosti i prevencije bioterorizma.
Nulta Tačka/RT
